Chinaski

  Στην Αναστασία που μου το πρότεινε  και την ευχαριστώ πολύ γι' αυτό. «Το φεγγάρι εφεύρε το φυσικό ρυθμό. Ο πολιτισμός τον έχασε.» T.R. Στις συχνές περιπλανήσεις μου στα βιβλιοπωλεία, έπεφτα συνέχεια πάνω στα βιβλία του Tom Robbins, αλλά κάθε φορά η απροσδιόριστη φωνή του ενστίκτου μου έλεγε πως ακόμα δεν ήρθε η ώρα. Η διαδικασία της ανάγνωσης, όπως και αυτή της ακρόασης και όλοι οι άλλοι τρόποι εκτίμησης των έργων τέχνης, υποδεικνύουν πάντα τον κατάλληλο χώρο και χρόνο για να εισβάλλει ένα δημιούργημα στην καρδιά μας και να φτιάξει εκεί τον δικό του θρόνο. Πείτε το ένστικτο, πείτε το timing, πείτε το όπως θέλετε, πάντως είναι αυτή η άγνωστη δύναμη που μας φέρνει στα κομβικά σημεία της ζωής μας. Έμελλε να αποκτήσω τρία μεταχειρισμένα βιβλία του Tom Robbins για να διαβάσω επιτέλους το πιο αγαπητό και διασημότερο απ' αυτά, που από την ημέρα της έκδοσής του έχει δώσει το όνομά του σε πολλά καταστήματα στην Αμερική και ανά τον κόσμο -ακόμα και στην Ελλάδα- κι έχει επηρεάσει τ...

Στην αρχή είναι μόνο μια ιδέα που μοιάζει με το λεπτό νήμα μεταξύ ψευδαίσθησης και πραγματικότητας. Μετά είναι ένα επιβλητικό φως μ' άγνωστη πηγή που λάμπει όλο και περισσότερο. Είναι, λες, το προοίμιο από κάτι το απόλυτο που θα αποκαλυφθεί σε λίγο στον κόσμο. Τα χρυσά τρυπάνια που έχει για ακτίνες σέρνονται πάνω στις πλαγιές των βουνών όταν πλέον η στρογγυλή πύρινη μπάλα κάνει την εμφάνισή της. Τότε, τα πάντα αρχίζουν να κινούνται πιο γρήγορα και ταυτόχρονα πιο αργά. Η δύναμη του εκτυφλωτικού φωτός μεγαλώνει ραγδαία μέχρι να φτάσει στο μέσον του γαλάζιου ουρανού. Εκεί όλες οι δυνάμεις του συγκεντρώνονται και εκτινάσσονται απ' τη μιαν άκρη του ορίζοντα ως την άλλη. Όλες οι υπόλοιπες υπάρξεις μοιάζουν να έχουν ελάχιστες ελπίδες επιβίωσης μπροστά στο χρυσαφένιο μάτι που αγρυπνά πάνω από το κεφάλι τους. Ύστερα, ένα ένα τα λαμπερά σπαθιά συρρικνώνονται και χάνουν τις υπερδυνάμεις τους. Προσπαθούν να ξεγελάσουν όσο μπορούν, αλλά δεν τα καταφέρνουν. Τίποτα δεν καίγεται πια τόσο εύκολ...

[...] Ο άνθρωπος μπορεί να ελέγξει μέσα του καθετί που έχει τη δυνατότητα να υποτάξει. Πρέπει να διορθώσει στην πλάση ό,τι χρειάζεται να διορθωθεί. Βέβαια, τα παιδιά θα πεθαίνουν πάντα άδικα, ακόμη και σε μια τέλεια κοινωνία. Ακόμη και με πολύ μεγάλη προσπάθεια, ο άνθρωπος μπορεί μόνο να δοκιμάσει να μειώσει αριθμητικά τη δυστυχία του κόσμου. Αλλά η αδικία και ο πόνος θα εξακολουθούν να υπάρχουν και, όσο κι αν περιοριστούν, δεν θα πάψουν να προκαλούν σκάνδαλο. Το «γιατί;» του Ντιμίτρι Καραμαζόφ θα εξακολουθήσει να αντηχεί. Η τέχνη και η εξέγερση θα πεθάνουν μόνο μαζί με τον τελευταίο άνθρωπο. [...] [...] Η αληθινή γενναιοδωρία προς το μέλλον είναι τα δίνεις όλα στο παρόν.   Η εξέγερση αποδεικνύει με αυτό ότι είναι η ίδια η ζωή κι ότι δεν μπορούμε να την αρνηθούμε χωρίς ν' απαρνηθούμε τη ζωή. Η πιο αγνή κραυγή της ξεσηκώνει, κάθε φορά, μια ύπαρξη. Είναι, επομένως, αγάπη και ευφορία ή δεν είναι τίποτα. Η επανάσταση δίχως τιμή, η επανάσταση του συμφέροντος που, προτιμώντας την αφηρημέ...

πάρα πολύ πολύ λίγο πολύ χοντρός πολύ αδύνατος ή κανένας. γέλιο ή  δάκρυα μισητές εραστές παράξενοι με πρόσωπα σαν το πίσω μέρος των  αντιχείρων στρατιώτες που τρέχουν σε δρόμους γεμάτους αίμα χαιρετώντας με μπουκάλια κρασί μαχαιρώνοντας και γαμώντας παρθένες. ή ένας γέρος σ' ένα δωμάτιο φτηνό  με μια φωτογραφία της M. Monroe. υπάρχει μια μοναξιά σ' αυτόν τον κόσμο τόσο μεγάλη που μπορείς να τη δεις στην αργή κίνηση των δεικτών ενός ρολογιού. άνθρωποι τόσο κουρασμένοι ακρωτηριασμένοι είτε από έρωτα είτε απ' την έλλειψή του. οι άνθρωποι δεν είναι καλοί μεταξύ τους ο ένας στον άλλο. οι πλούσιοι δεν είναι καλοί με τους πλούσιους οι φτωχοί δεν είναι καλοί με τους φτωχούς. φοβόμαστε. το εκπαιδευτικό μας σύστημα μας λέει ότι όλοι μας μπορούμε να γίνουμε γαμηστεροί νικητές. δεν μας έχει πει για τις υδρορροές ή για τις αυτοκτονίες. ή για τον τρόμο ενός ανθρώπου που υποφέρει σε κάποιο μέρος μόνος ανέγγιχτος αμίλητος ποτίζοντας ένα φυτό. οι άνθρωποι δεν είναι καλοί μεταξύ τους. οι ...

Ο Μανώλης Φάμελλος για μένα ανήκει σ' εκείνη την κατηγορία των τραγουδοποιών που δεν τους ακούω καθημερινά ούτε παίζω τα τραγούδια τους στην κιθάρα κάθε μέρα, αλλά θα τους ακούσω και θα τους ερμηνεύσω όποτε τους χρειαστώ. Αν κι αυτό φαίνεται κάπως κυνικό, το θεωρώ κολακευτικό για έναν μουσικό. Δεν σημαίνει απαραίτητα ότι δεν μου αρέσουν τόσο τα τραγούδια του ή ότι δεν μου αρέσουν όλα. Οι αφηγήσεις του αποτελούν ηχητικό φόντο σε ξεχωριστές συναισθηματικές περιστάσεις με αποτέλεσμα η λαχτάρα της ακρόασης να γίνεται με κατάνυξη και με μια γενναία δόση ανακούφισης. Η δίμηνη καραντίνα που πέρασε, για άλλους ήταν ένα τέλμα απραξίας και ψυχοσωματικής παράλυσης και για άλλους μια δημιουργική διέξοδος σε μονοπάτια που υπό άλλες συνθήκες ίσως να μην είχανε διαβεί. Και να που βρέθηκα κι εγώ να ακούω, σε συνεχή επανάληψη τις τελευταίες μέρες, μια συλλογή τραγουδιών καρπό αυτής της περιόδου, γεμάτη ευχάριστες εκπλήξεις και έμπνευση για το μέλλον. Μετά τον Φίλιππο Πλιάτσικα και τα περιβό...

Φτάνω αρκετές φορές στο σημείο όπου αναρωτιέμαι γιατί ασχολούμαστε με τις λέξεις. Η πρώτη, εύλογη, απάντηση είναι επειδή είμαστε άνθρωποι και πρέπει κάπως να επικοινωνήσουμε. Οι λέξεις, όμως, έχουν διφορούμενες προσωπικότητες, κρύβονται πίσω απ' την αμφισημία τους και ως εκ τούτου καταφέρνουν να διευκολύνουν και να δυσκολεύουν (κάποιες φορές ταυτόχρονα) την επικοινωνία μας. Αυτό που για μένα σημαίνει άσπρο για κάποιον άλλο σημαίνει μαύρο, η κιθάρα σημαίνει μπουζούκι και το γραφείο σκαμπό. Ποιος άραγε έχει δίκιο και ποιος άδικο; Και πώς ακριβώς προσδιορίζονται αυτοί οι δύο χαρακτηρισμοί; Όπως θα έλεγε και ο Faulkner, οι λέξεις είναι κενές με άυλο περιεχόμενο. Εκεί βασίζεται και η άποψη που έχω διαμορφώσει με τον καιρό όσον αφορά την πραγματικότητα. Η πιο ρεαλιστική εξήγηση των πραγμάτων είναι ο υπερρεαλισμός. Αυτή η άποψη, σαφώς, είναι προσωπική και δεν ζητώ από κανέναν να την υιοθετήσει άκριτα. Ο υπερρεαλισμός έχει αυτή την σαγηνευτική ικανότητα να πλησιάζει σε απόσταση αναπνοής...

Κοίταξέ την πως κοιτάζει το άπειρο το βλέμμα της καρφωμένο σε κάτι που κανείς άλλος δε βλέπει μπροστά στα πόδια της η θάλασσα σταματημένα κύματα που έγλειψαν την άμμο και έφυγαν και χάθηκαν στο τίποτα τα μαλλιά της μπερδεμένα απ' τον αέρα και τα χέρια της στο στήθος στερεωμένα στο μέρος της καρδιάς και μέσα σ' όλα αυτά μια σιωπή να επικρατεί από μια γωνία οπτική μοναδική για όλη την πλάση ένα στόμα ανοιχτό μαζί με βλέμμα φοβισμένο εν είδει επικείμενης υπόκωφης κραυγής κι όμως κάτι ακούγεται απ' αυτό κάτι που οι λέξεις δεν μου φτάνουν για να το περιγράψω. Θανάσης Πάνου